Anlaşmalı Boşanma Şartları Nelerdir? (2026 Güncel Rehber)

Anlaşmalı boşanma için üç temel şart aranır: evliliğin en az 1 yıl sürmüş olması, eşlerin birlikte mahkemeye başvurması (veya birinin açtığı davayı diğerinin kabul etmesi) ve tarafların bizzat duruşmaya katılarak iradelerini hakime beyan etmesi. Bu şartlar TMK m.166/3'te düzenlenmiştir.

Anlaşmalı Boşanmanın Yasal Şartları Nelerdir?

Türk Medeni Kanunu m.166/3 uyarınca anlaşmalı boşanma kararı verilebilmesi için dört koşulun birlikte gerçekleşmesi gerekir:

1. Evlilik süresi: Evlilik tarihinden itibaren en az 1 yıl geçmiş olmalıdır. Süre dolmadıysa anlaşmalı boşanma davası reddedilir; bu durumda çekişmeli boşanma yoluna başvurulmalıdır.

2. Birlikte başvuru: Eşlerin birlikte dilekçe vermesi ya da bir eşin açtığı boşanma davasını diğer eşin kabul etmesi yeterlidir.

3. Hakim huzurunda irade beyanı: Taraflar duruşmada bizzat hazır bulunarak, boşanma iradelerini ve protokol içeriğini hakime sözlü olarak teyit etmelidir. Avukat temsil etse dahi tarafların bizzat katılımı esastır.

4. Hakimin onayı: Hakim, tarafların iradelerinin serbestçe açıklandığına kanaat getirmeli ve protokolü, özellikle çocukların menfaati açısından, uygun bulmalıdır.

Anlaşmalı Boşanma Protokolü Nasıl Hazırlanır?

Protokol, anlaşmalı boşanmanın temel belgesidir ve aşağıdaki konuları açıkça düzenlemelidir:

Önemli: Hakim, protokolde gerekli gördüğü değişiklikleri yapabilir. Bu değişikliklerin her iki tarafça da kabul edilmesi gerekir; aksi halde anlaşmalı boşanma gerçekleşmez.

Gerekli Belgeler Nelerdir?

Anlaşmalı Boşanma Süreci Nasıl İşler?

1. Protokol hazırlığı: Taraflar (genellikle avukat aracılığıyla) boşanmanın tüm sonuçlarını düzenleyen protokol hazırlar.

2. Dava açılması: Dilekçe ve protokol ile birlikte Aile Mahkemesine başvurulur.

3. Duruşma günü: Mahkemenin iş yoğunluğuna göre genellikle 1-4 hafta içinde duruşma günü verilir.

4. Duruşma: Taraflar bizzat duruşmaya katılır, hakim protokolü inceler ve irade beyanlarını alır. Uygun bulursa tek celsede boşanma kararı verir.

5. Kesinleşme: Taraflar istinaf yolundan feragat ederse karar derhal kesinleşir. Feragat edilmezse, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık istinaf süresi beklenir.

6. Nüfusa işleme: Kesinleşen karar mahkeme tarafından nüfus müdürlüğüne bildirilir.

Anlaşmalı Boşanmada Sık Yapılan Hatalar

Protokolün eksik hazırlanması: Velayet, nafaka veya mal paylaşımı konularından birinin protokolde yer almaması, hakimin ek bilgi istemesine ve duruşmanın ertelenmesine neden olabilir.

Duruşmaya katılmamak: Taraflardan birinin duruşmaya katılmaması halinde hakim anlaşmalı boşanma kararı veremez. Bu durumda dava çekişmeli boşanmaya dönüşebilir.

Protokolde belirsiz ifadeler: "Nafaka konusunda anlaştık" gibi muğlak ifadeler yerine, nafakanın kesin miktarı, ödeme tarihi ve artış oranı gibi detaylar açıkça belirlenmelidir.

Anlaşmalı Boşanma, Çekişmeli Boşanmaya Dönüşebilir mi?

Evet. Duruşma sırasında taraflardan birinin protokolden vazgeçmesi, hakimin önerdiği değişikliklerin kabul edilmemesi veya tarafların irade beyanlarının serbestçe verilmediğinin anlaşılması halinde, dava çekişmeli boşanma olarak devam eder.

Aynı şekilde, çekişmeli boşanma sürecinde tarafların uzlaşı sağlaması ve protokol sunması halinde dava anlaşmalı boşanmaya dönüşebilir.

Sık Sorulan Sorular

Evlilik 1 yılı doldurmadıysa anlaşmalı boşanma mümkün müdür? Hayır. TMK m.166/3 açıkça 1 yıllık süre şartı koymaktadır. Bu durumda çekişmeli boşanma davası açılmalıdır.

Avukat tutmak zorunlu mudur? Zorunlu değildir, taraflar kendileri de dava açabilir. Ancak protokolün hukuki açıdan eksiksiz hazırlanması ve ileride hak kaybı yaşanmaması için avukat desteği tavsiye edilir.

Anlaşmalı boşanma ne kadar sürer? Dilekçe sunumundan karara kadar genellikle 1 hafta ile 3 ay arasında sonuçlanır. Kesinleşme süresiyle birlikte toplam 1-3 ay sürer.

Bu makale genel bilgilendirme amaçlı hazırlanmış olup, hukuki mütalaa niteliği taşımamaktadır.